Privreda Grada

Prijavite Firmu

Izdvajamo iz privrede

Kristina szr - torte i kolači

Radionica za pravljenje torti, kolača i peciva. Preko 50 vrsta torti (svadbene, dečije), kolači (posni, mrsni), koktel peciva, slavski kolač, kućna dostava. Više o firmi Kristina szr - torte i kolači

K&H Dental doo

Zubotehnički i stomatološki materijal, aparati za zubotehničke laboratorije, opremanje, nabavka, ugradnja, montaža i servis opreme, obuka za početnike. Više o firmi K&H Dental doo

Specijalistička psihijatrijska ordinacija Dr Čedomir Njegomir

Psihijatar, individualna, grupna psihoterapija, stres, PTSP, fobije, lečenje zavisnosti, psihijatrijska procena za invalidsku komisiju, sačinjavanje testamenta. Više o firmi Specijalistička psihijatrijska ordinacija Dr Čedomir Njegomir

Upoznajte Srbiju

Grad Novi Sad

Razmislite da li treba da štampate ovu stranicu!

Grad Novi SadDobro došli u Novi Sad, dobro došli u Srpsku Atinu, gostoljubivi i lep grad, gde Vas građani, vedri i raspoloženi, dočekuju otvorena srca iskreno i prijateljski. Novi Sad je glavni grad AP Vojvodine, privredni, kulturni, naučni, obrazovni, zdravstveni, administrativni centar sa blizu 350.000 stanovnika. Grad se smestio pored leve obale Dunava u južnoj bačkoj.

Krajem XVII veka na grabenu Fruške gore, nad desnom obalom Dunava, počinje gradnja Petrovaradinske tvrđave. Ubrzo oko šanca formiralo se manje naselje trgovaca, ribara, zanatlija i lađara. U međuvremenu, do 1780. godine, završeno je najveće vojno utvrđenje tadašnje Austrijske carevine Petrovaradinska tvrđava-‘’Gibraltar na Dunavu’’. Gradnju tvrđave pratilo je širenje naselja na suprotnoj obali Dunava, označeno raznim imenima - Neoplanta, Ujvidek, Neusatz, da bi 1. februara 1748. godine dobio ime Novi Sad. Tada su njegovi žitelji platili bečkom dvoru 95.000 ondašnjih forinti za dobijanje statusa slobodnog grada.

Novi Sas je poneo ime Srpska Atina. Žitelji ovog grada to posebno ističu. On je grad prosvete, kulture, grad muzeja, galerija, biblioteka i pozorišta, Godine 1790. Emanuel Janković doneo je prvu štampariju i otvorio knjižaru po evropskim uzorima. Srpska pravoslavna Velika gimnazija (druga kod Srba, posle Karlovačke 1791. godine) osnovana je 1810. godine. Jedan od profesora ove gimnazije, Georgije Magarašević, pokrenuo je 1824. godine časopis "Serbski letopis", koji i danas izlazi pod imenom ‘’Letopis Matice srpske’’ kao najstariji ‘’živi’’ književni časopis u svetu. U Novom Sadu je 1861. godine osnovano Srpsko narodno pozorište, najstariji jugoslovenski profesionalni teatar. Matica srpska, prosvetna, kulturna i naučna institucija, osnovana 1826. godine u Budimpešti, deluje u Novom Sadu od 1864. godine.

Kulturno-istorijski razvoj Novog Sada znatno je doprineo formiranju arhitektonskih turističkih vrednosti koje čine kompleksne celine spomeničko-umetničkog karaktera. Največi broj ovakvih vrednosti vezan je za centralni, stari deo grada koji danas u delu Zmaj Jovine i Dunavske ulice predstavlja jedinstvenu ambijentalnu celinu u kojoj je zabranjeno funkcionisanje saobraćaja. Prepoznatljivost ovog dela grada uočava se pretežno na zgradama građenim tokom XVIII i XIX veka.

Najstarija građevina u gradu je kuća kod Belog lava, na uglu Zmaj Jovine i Dunavske ulice, iz 1720. godine. Posebnu vrednost predstavlja Gradska kuća, stara zgrada Opštinske skupštine, na Trgu slobode, podignuta u neorenesansnom stilu 1894. godine, po projektu arhitekte Đerđa Molnara. Najvrednija prostorija je Svečana sala na prvom spratu sa zidnim slikama Pavla Ružičke. U tornju je 1907. godine postavljeno zvono sa slikom Svetog Florijana, tadašnjeg zaštitnika grada.

Značajna je i zgrada Vojvođanskog muzeja, nekadašnji Sud, u Dunavskoj ulici, izgrađena 1900. godine, po projektu Đule Vagnera.

Ovde još treba izdvojiti zgrade Doma Vojske Jugoslavije, Novosadske štedionice, danas Vojvođanske banke, Tanurdžićevu palatu, stambeno-poslovni objekat, građenu 1933/34. godine, zgradu gimnazije ‘’Jovan Jovanović Zmaj’’, podignutu 1910. godine, po projektu arhitekte Vladimira Nikolića, Vladičin dvor Bačke eparhije, sa elementima srpsko-vizantijskog i mavarskog stila iz 1901. godine, delo istog arhitekte, kao i zgradu Matice srpske iz 1912. godine koju je projektovao arhitekta Momčilo Tapavica.

Plebanija u Katoličkoj porti, sagrađena je 1808. godine, čuva se kao redak spomenik stare arhitekture. Kada se ulazi u grad sa Varadinskog mosta, zapažaju se Radnički dom sagrađen 1931. godine po projektu Dragiše Brašovana, sa figurom radnika na pročelju, koju je izvajao Toma Roksandić, zatim palata Izvršnog veća, ranije Banska palata, koja se odlikuje izrezitom monumentalnošću, građena u periodu 1936-1939. godine. Ona je takođe delo arhitekte Dragiše Brašovana. Spolja je obložena mermerom sa ostrva Brača. Enterijer zgrade čine široki hodnici iz kojih se ulazi u prostrane poslovne prostorije, a centralni hol je obložen kamenom iz Karare.

Dom kulture, u kome je do izgradnje sopstvene zgrade bilo smešteno Srpsko narodno pozorište, podignut je po projektu Đorđa Tabakovića, 1938. godine. U njemu su sada Pozorište mladih i Lutkarsko pozorište.

Pored toga, značajnu komponentu spomeničkih vrednosti grada čine pojedinačne zgrade i kompleksi građeni u novije vreme: zgrada Srpskog narodnog pozorišta, koju je projektovao Viktor Jackijević, poljski arhitekta, Sportski i poslovni centar Vojvodina, atraktivna građevina metala, stakla, betona i mermera koja se prostire na 65.000 m2 i deo kompleksa od 20 hektara, u kome su i stadion FK ‘’Vojvodina’’ i prostori za sportske i rekreativne sadržaje-teniska igrališta, bazeni, klizalište i drugo, sa velikom dvoranom koja može da primi do 10.000 gledalaca i malom dvoranom za 1.200 gledalaca. Zatim, zgrada Pošte, zgrada Železničke stanice rađena po projektu Imre Farkaša 1964. godine, upravna zgrada NIS-a završena 1998. godine po projektu Aleksandra Kekovića...

U gradu se nalazi nekoliko crkava koje se karakterišu monumentalnošću, arhitektonskim sklopom, vrednom unutrašnjošću i zbirkama predmeta umetničko-istorijskog značaja. Nagli ekonomski, kulturni i prosvetni razvoj, a uz to nacionalno, versko i jezičko šarenilo, uticali su i na to da se u Novom Sadu, i koa verskom središtu, podižu mnoge bogomolje verskih zajednica.

Crkve u gradu su građene u slojevima, tako da su prve podizane od priručnog materijala: dasaka, trske, sa podom od kamena.

Prema predanju, prva pravoslavna crkva Svetog velikomučenika Georgija, saborni hram, postoji još od 1700. godine. Od 1708. godine je u Novom Sadu (tada Šancu) sedište Bačkog vladike. Zidani Saborni hram građen je polovinom XVIII veka, 1742. godine, za vreme vladavine carice Marije Terezije, a sadašnji izgled je dobio projektom arhitekte iz Budimpešte, Mihaila Harminca, 1902-1905. godine, u vreme vladike Mitrofana Ševića. Ikonostas je uradio čuveni srpski slikar Paja Jovanović u Beču, a zidne kompozicije slikar Stevan Aleksić, dok su vitraži na prozorima delo Imre Želera iz Budimpešte.

Do 1748. godine u gradu će biti podignuti svi i danas postojeći pravoslavni hramovi-Saborni sa Vladičanskim dvorom, Almaški, Uspenski i Nikolajevski.

Ovaj poslednji, hram moštiju Svetog Oca Nikolaja, Nikolajevska crkva, u svom osnovnom graditeljskom korpusu, jedini je sačuvan bez znatnih promena, zbog čega se smatra najstarijim pravoslavnim hramom u gradu. Zidan je 1730. godine sa karakteristikama baroka. Kada je oštećen u bombardovanju, sa Petrovaradinske tvrđave 1849. godine, obnovili su ga Jovan i Marija Trandafil koji su tu i sahranjeni. Ikonostas u crkvi uradio je pod uticajem nazarenskog slikarstva, Pavle Simić 1862. godine. Zanimljivo je da su u ovoj crkvi kršteni sinovi Mileve i Alberta Anštajna, Albert i Eduard, 1913. godine.

Uspenska crkva, hram Uspenja Presvete Bogorodice, izgrađen je 1736. godine u barokno stilu i više puta obnavljana. Svoj današnji izgled je dobila oko 1780. godine. Slikarske radove u crkvi su izveli Janko Halkozović i Vasa Ostojić. Posebnost ovog hrama čine sam ikonostas i njegova rezbarija, zatim rezbarija bogorodičinog trona, arhijerejskog prestola i crkvenog nameštaja rezbaratora porodice Gavrilović.

Almaška crkva, sa klasičnim baroknim portalom u duborezu koji je radio Aksentije Marković, podignuta je 1797. godine. Zvonik je na zapadnoj strani, a fasade su bogato dekorisane kao i unutrašnjost hrama. Ikone u njoj su rad Arsenija Teodorovića iz 1825. godine, koji je u porti hrama i sahranjen. Posebnu vrednost crkvi daje ikona Presvete Bogorodice, rad slikara Uroša Predića iz 1905. godine.

Gradskim centrom, odnosno Trgom slobode dominira Rimokatolička parohijska crkva Župa imena Marijina, građena krajem XIX veka, 1894. godine u neogotskom stilu, po projektu arhitekte Đerđa Molnara, čija se mermerna bista nalazi odmah iza vrata u jednoj niši. Crkva je trobrodna, sa gotskim svodovima, koje drže vitki i visoki stubovi. Oltar je ukrašen tirolskom rezbarijom, prozori peštanskim vitražima, a krov je rađen u žolnai keramici.

U Jevrejskoj ulici arhitektonskim sklopom i veličinom izdvajaju se Sinagoga iz 1906. godine, rađena po projektu Lipota Baumhorna. Danas se u njoj ne vrše religiozni obredi, a zbog visoke unutrašnje akustičnosti se koristi kao koncertna dvorana. U Novom Sadu postoji veći broj spomenika i bista posvećenih velikim događajima i pojedincima iz njegove i jugoslovenske istorije.

Od vajarskih i umetničkim vrednosti značajni su - spomenik Svetozaru Miletiću u centru grada, skulpture Jovana Jovanovića Zmaja u Zmaj Jovinoj ulici, Đure Jakšića i Branka Radičevića u Dunavskom parku, biste srpskih književnika, Spomenik žrtvama fašističkog terora na Dunavskom keju, veći broj skulptura pod zajedničkim imenom Srne, radovi Jovana Soldatovića, postavljeni na Petrovaradinskoj tvrđavi.


© 2002-2014. VirtualniGrad.com - PanonSoft d.o.o. Novi Sad
Obavezno pročitajte: Uslovi korišćenja